Ko³o Regulic (woj. Ma³opolskie, powiat chrzanowski), wsi po³o¿onej w odleg³o¶ci ok. 30 km na zachód od Krakowa znajduje siê nieczynny kamienio³om permskich ska³ wylewnych – melafirów, ska³y tworz±cej potoki lawowe, znanej z wyst±pieñ agatów i ametystów (fioletowa odmiana kwarcu).
Wystêpuj±ce tu ska³y powsta³y w pierwszym cyklu wulkanicznym karboñsko - permskim. Stanowi³y trzy potoki lawowe przedzielone dwoma poziomami ska³ piroklastycznych. G³ównie w powierzchniowej czê¶ci potoków, na skutek gwa³townego odgazowania lawy, powsta³y w skale liczne pêcherze tworz±c g±bczast± odmianê. Jest ona zwietrza³a i s³abo zwiêz³a. G±bczaste odmiany nie by³y eksploatowane ze wzglêdu na ich s³ab± przydatno¶æ.
Ska³a ma barwê ciemnoszar±, czasami z fioletowawym odcieniem. Fenokryszta³y wystêpuj±ce w skale s± prawie nie widoczne bez mikroskopu, pojedyncze prakryszta³y maj± oko³o 2 mm. S± to g³ównie pirokseny i amfibole, oliwiny zosta³y przeobra¿one i wystêpuj± jako minera³ wtórny, (czyli powsta³y z przeobra¿enia pierwotnego minera³u) widoczny s± jako drobne czerwone plamki. Na podstawie sk³adu mineralnego ska³ê zaliczona zosta³a do trachybazaltów lub trachyandezytów. Lokalnie ska³y te nazywane s± melafirem. Pêcherze wystêpuj±ce w skale wype³nione s± przewa¿nie jasnymi, bia³ymi lub zielonkawo¿ó³tymi, "ziemistymi" minera³ami z grupy zeolitów, oraz kalcytem lub kwarcem. Wystêpuje fioletowa odmiana kwarcu - ametyst, który jest szczególnie ³adny i nale¿y do rzadkich zjawisk.
Przy wej¶ciu do kamienio³omu, we wschodniej czê¶ci ods³aniaj± siê warstwowane, miêkkie, seledynowe i brunatno-czerwone tufy, z³o¿one z drobnego materia³u popio³ów wulkanicznych, osadzone w zag³êbieniu na stoku wulkanu. ¬ród³em materia³u wulkanicznego, zarówno law, jak i utworów piroklastycznych (okruchowych produktów wybuchu wulkanicznego) by³ wulkan, którego krater znajdowa³ siê na zachód od ods³oniêcia. Otwory wiertnicze zlokalizowane w s±siedztwie kamienio³omu przebi³y naprzemianleg³e pakiety law i ska³ piroklastycznych. By³ to, zatem wulkan typu mieszanego (stratowulkan) - odmiana wulkanu najczê¶ciej ówcze¶nie spotykana.
¬ród³o: http://aneksy.pwn.pl/historia_ziemi/przyklady/index.php , http://pl.wikipedia.org/wiki/Regulice_(województwo_ma³opolskie) , dostêp: 24.08.2009
Jak otworzyæ plik w ...
 | Microsoft Virtual Earth ? |
 | NASA World Wind ? |
 | Google Earth ? |